Προτάσεις τόσο για εκπόνηση Στρατηγικού Σχεδίου Αντιπλημμυρικής Προστασίας (Master Plan), όσο και για μέτρα με στόχο την αποφυγή και αντιμετώπιση  κατολισθητικών και πλημμυρικών φαινόμενων σε Ζευγαράκι και Κεράσοβο παραθέτει ο Δημήτρης Τραπεζιώτης, επικεφαλής της Δημοτικής Παράταξης «Αγρίνιο Ανατροπή Τώρα – Πολίτες σε Δράση», σε ανοιχτή επιστολή προς τους πολίτες των περιοχών αυτών και κάθε αρμόδια αρχή.

Παράλληλα, στην επιστολή Τραπεζιώτη καλούνται οι αρμόδιοι και υπεύθυνοι φορείς «να προβούν στις δέουσες ενέργειες ώστε να υλοποιηθούν τα απαραίτητα έργα που απαιτούνται για την αντιπλημμυρική θωράκιση των πληγέντων περιοχών επισπεύδοντας τις διαδικασίες ώστε να μην επαναληφθούν στο μέλλον παρόμοια φαινόμενα».

Αφορμή για την επιστολή Τραπεζιώτη αποτελεί η γνωστοποίηση των  συμπερασμάτων και προτάσεων από την Έκθεση του ΙΓΜΕ για τις πληγείσες περιοχές  Ζευγαρακίου και Κερασόβου, η οποία, όπως αναφέρει, είναι στη διάθεση κάθε ενδιαφερόμενου.

Ειδικότερα, σε εφαρμογή του Μνημονίου Συνεργασίας μεταξύ του ΙΓΜΕ (Ινστιτούτου Γεωτεχνικών & Μεταλλευτικών Μελετών)  και της ΓΓΠΠ (Γενικής Γραμματείας Πολιτικής Προστασίας) έγινε η τεχνικογεωλογική αναγνώριση των κατολισθητικών φαινομένων, που ήταν αποτέλεσμα των ισχυρών βροχοπτώσεων που σημειώθηκαν στις 2/12/2017 και έπληξαν την περιοχή, και εξήχθησαν τα ακόλουθα συμπεράσματα και διατυπώθηκαν οι παρακάτω προτάσεις:

Η ευρύτερη περιοχή της Π.Ε. Αιτωλοακαρνανίας πλήττεται συχνά από πλημμύρες

• Στα φυσικά αίτια των πλημμυρών, πέραν των έντονων βροχοπτώσεων, περιλαμβάνονται οι μεγάλες μορφολογικές κλίσεις των κοιτών των ρεμάτων στα ανάντη, σε σχέση με τα μικρής κλίσης κατώτερα τμήματά τους.
• Η ίδια η ανάπτυξη του ορεινού υδρογραφικού δικτύου που οφείλεται στον συνδυασμό γεωλογικών και τεκτονικών παραγόντων ευνοεί την αύξηση της παροχής των κεντρικών κοιτών κατά τη διάρκεια έντονων βροχοπτώσεων.
• Στην αύξηση της επιφανειακής απορροής και στερεο-παροχής συμβάλει και η αποψίλωση τμημάτων των λεκανών απορροής λόγω πυρκαγιών.
• Ωστόσο στην ευρύτερη περιοχή η σημαντικότερη αιτία εκδήλωσης πλημμυρών είναι οι ανθρωπογενείς επεμβάσεις που έχουν συντελεστεί.
• Οι επεμβάσεις αυτές στις κοίτες των ρεμάτων είναι πολλές, με αποτέλεσμα τον περιορισμό ή και την εξαφάνιση τους στο πεδινό τμήμα της περιοχής.

Έργο για Διαχείριση Κινδύνων Πλημμύρας σε όλα τα Υδατικά Διαμερίσματα της Χώρας

Από την Γενική Γραμματεία Υδάτων του ΥΠΕΝ εκπονείται έργο ενταγμένο ήδη στο ΕΣΠΑ (2014-2020) για την Διαχείριση των Κινδύνων Πλημμύρας σε όλα τα Υδατικά Διαμερίσματα της Χώρας. Στο έργο αυτό καθορίζεται όλο το θεσμικό πλαίσιο που διέπει τη Διαχείριση των Πλημμυρών βάσει της Οδηγίας 2007/60/ΕΚ, αλλά και της Εθνικής Νομοθεσίας που έχει εφαρμογή και στις επί μέρους υδρολογικές λεκάνες.

Πρόταση για Στρατηγικό Σχέδιο Αντιπλημμυρικής Προστασίας (ΣΣΑΠ)

Με βάση τα ως άνω δεδομένα ……. θεωρούμε πως για την ευρύτερη εξετασθείσα περιοχή που αποτελείται από επιμέρους υδρολογικές λεκάνες, οι οποίες όμως αλληλεπιδρούν στο πεδινό τμήμα της περιοχής λόγω της μορφολογίας αλλά κυρίως λόγω των τεχνικών έργων, είναι απαραίτητη η εκπόνηση   ενός Στρατηγικού Σχεδίου Αντιπλημμυρικής Προστασίας (ΣΣΑΠ) -Master plan.

Το ΣΣΑΠ θα εντοπίσει και θα ιεραρχήσει τα απαιτούμενα έργα αντιπλημμυρικής προστασίας λαμβάνοντας υπόψη τη Ζώνη Δυνητικού Κινδύνου Πλημμύρας που θα καθοριστεί με βάση όλα τα δεδομένα της περιοχής και το ιστορικό των πλημμυρών.

Για την κατάρτιση του  ΣΣΑΠ απαιτούνται:

• Συλλογή διαθέσιμων μελετών, αξιολόγηση της δυνατότητας κατασκευής των προτεινόμενων έργων με βάση την υφιστάμενη περιβαλλοντική νομοθεσία.
• Καταγραφή των υφιστάμενων αντιπλημμυρικών έργων.
• Αξιολόγηση της επάρκειας διατομών στις διασταυρώσεις των ρεμάτων μα τα κύρια οδικά έργα.
• Συλλογή πληροφοριών για μεγάλα πλημμυρικά γεγονότα που έγιναν στο παρελθόν σε συνδυασμό με την αξιολόγηση της γεωλογικής πληροφορίας (έκταση, πάχος αποθέσεων).
• Ανάλυση – Παρουσίαση της υφιστάμενης κατάστασης.
• Καταγραφή απόψεων των Τοπικών Φορέων.
• Διαμόρφωση εναλλακτικών (σεναρίων) παρεμβάσεων και έργων.

Προτάσεις:

* Κατολισθητικά φαινόμενα

→ Ζευγαράκι

Για την προστασία από μελλοντικές εκδηλώσεις ανάλογων φαινομένων από το ανάντη πρανές στην οικία του Π. Πανάγου προτείνονται:

• Η κατασκευή τοίχου βαρύτητας μήκους που να καλύπτει το μήκος της οικίας και ύψους 1,5μ.
• Αποκατάσταση του πρανούς με διαμόρφωση του σε αναβαθμούς και δεντροφύτευση.
• Διευθέτηση επιφανειακών νερών στον ανάντη αγροτικό δρόμο.

→ Άνω Κεράσοβο

Για την αντιμετώπιση των προβλημάτων και τη θωράκιση από μελλοντική εξέλιξη των φαινομένων και σε συνδυασμό με μικρό μετακινήσεις  στα κατάντη προτείνεται:

• Η ανακατασκευή του λιθόχτιστου τοίχου που υπάρχει στο εσωτερικό περιθώριο της αυλής και η έδρασή του να γίνει στο υγιές υπόβαθρο του φλύσχη και να επεκταθεί σε όλο το μήκος της αυλής.
• Στη βάση του πρανούς να κατασκευαστεί τοίχος βαρύτητας μήκους 8μ περίπου σε συνέχεια του υπάρχοντος.
• Για την οικία τα φαινόμενα οφείλονται σε διαφορετικές καθιζήσεις, δεν γνωρίζουμε τον τρόπο θεμελίωσης της οικίας και γι αυτό θα πρέπει να διαπιστωθεί από πολιτικό μηχανικό που θα προτείνει και τα αντίστοιχα μέτρα υποθεμελίωσης.

* Πλημμυρικά φαινόμενα

Τα πλημμυρικά φαινόμενα που σημειώθηκαν στη 1 προς 2 του Δεκέμβρη 2017 θα επαναλαμβάνονται με δυσάρεστα αποτελέσματα εάν δεν γίνουν οι απαραίτητες παρεμβάσεις.

• Η αποτύπωση της πλημμυρικής στάθμης στις κοίτες των ρεμάτων αλλά και στο πεδινό τμήμα αποτελεί οδηγό για τον σχεδιασμό έργων αντιμετώπισης μελλοντικών ανάλογων φαινομένων.
• Κάθε ρέμα χρειάζεται τη δική του μεταχείριση και διευθέτηση εκτιμώντας τη λεκάνη απορροής που σχηματίζει.
• Απαιτούνται να γίνουν έργα που θα βελτιώσουν την παροχετευτική ικανότητα των ρεμάτων, δημιουργώντας μεγαλύτερου εύρους κοίτες, για να μπορούν να απάγουν τις πλημμυρικές παροχές μέχρι τον τελικό αποδέκτη τους.

* Για τη θωράκιση της περιοχής από ανάλογα φαινόμενα στο μέλλον προτείνεται:

• Η οριοθέτηση των ρεμάτων μέχρι τον τελικό αποδέκτη που είναι οι λίμνες Τριχωνίδα – Λυσιμαχία.
• Μελέτη και κατασκευή νέων αναχωμάτων σε μεγαλύτερη απόσταση εκατέρωθεν της σημερινής κοίτης των ρεμάτων με αντίστοιχη απαγόρευση δόμησης εντός των αναχωμάτων.